Lp.

Nazwa zabytku

Opis

Położenie

Zdjęcie

-1-

-2-

-3-

-4-

-5-

GMINA KOLNO

1.

Borkowo – Kościół Parafialny

p.w. św. Trójcy,

Nr rej.: A-57 z 28.04.1980 r.

Murowany Kościół Parafialny p.w. św. Trójcy wybudowany w la­tach 1923-1932.   W latach 1989-1996 został przeprowadzony generalny remont kościoła W latach 1998-1999 została zakupiona nowa chrzcielnica i wymieniono tabernakulum. Plebania murowana, wybudowana w 1894 r.

Przy drodze krajowej Nr 63

Miejscowość – Borkowo

Gmina - Kolno

2.

Glinki – Zespół dworski

XIX-XX w.

a)        Dwór, nr rej.: A- 210 z 06.11.1985 r.

Zbudowany w końcu XIX wieku, przebudowany po 1930 r., murowany, tynkowany. Na planie prostokąta, dwutraktowy. Parterowy, częściowo podpiwniczony z użytkowym poddaszem, nakryty wysokim dachem naczółkowym. Facjata w połaci północnej nakryta dachem dwuspadowym.

b)       Park, nr rej.:A-72 z 29.04.1980 r.

Miejscowość – Glinki

Gmina - Kolno

 2

3.

Kolimagi – Cmentarz żydowski 

z II wojny światowej,

nr rej.: A-447 z 30.12.1992 r.

Cmentarz na planie prostokąta, na działce nr 172 o pow. ok. 0, 15 ha otoczony ogrodzeniem ze słupków kamiennych łączonych żeliwnymi łańcuchami. W centralnej części granitowy pomnik z okolicznościowym napisem.

Miejscowość – Kolimagi

Gmina - Kolno

 3

4.

Kossaki – Cmentarz wojenny

z I wojny światowej,

nr rej.: A-540 z 10.01.1996 r.

Cmentarz wojenny z I wojny światowej, żołnierzy niemieckich i rosyjskich poległych w 1915 roku w liczbie 246.   Cmentarz na planie kwadratu, w formie dwu schodkowego kopca otoczonego rowem i wałem. Układ mogił częściowo zatarty. W centralnej części obelisk z kamieni polnych zwieńczony pozostałością metalowego krzyża.

Położony po prawej stronie drogi z Kolna do Grabowa, na niewielkim wzgórzu porośniętym lasem, na gruntach wsi Kossaki – działka nr 155 o pow. 0, 07 ha.

4

5.

Lachowo – Kościół Parafialny

p.w. Przemienienia Pańskiego,

XIX w., z dzwonnicą

nr rej.: 68 z 28.04.1980 r.

Kościół parafialny p.w. Przemienienia Pańskiego z XIX wieku. Wybudowany w latach 1874-1878. Budowę obecnego kościoła ukończono w 1878 r. w stylu neogotyckim z kamienia polnego i cegły.

Murowana dzwonnica z końca XIX wieku

Miejscowość – Lachowo

Gmina - Kolno

 5

6.

Lachowo – Kaplica, 1818 r.,

Nr Rej.: A-320 z 31.08.1987 r.

Murowana z kamienia i cegły kaplica cmentarna wzniesiona w 1818 r. na rzucie prostokąta nagrobki i krzyże żeliwne o charakterze zabytkowym powstałe do 1925 r.

Miejscowość – Lachowo

Gmina - Kolno

6

7.

Lachowo – Ogrodzenie z bramą,

2 poł. XIX w.,

nr rej.: A-320 z 31.08.1987 r.

Wartość zabytkową posiada północno – wschodnia część cmentarza. Na wartość zabytkową w/w fragmentu cmentarza składa się: kompozycja przestrzenna z układem alej i kwater, architektura cmentarza (mur ogrodzeniowy, kamienny z bramą z II połowy XIX wieku.

Miejscowość – Lachowo

Gmina - Kolno

7

8.

Lachowo – Zespół dworski,

XIX-XX w.

a)     Dwór, nr rej.: A-224 z 12.03.1986 r.

Murowany dwór z przełomu XIX i XX w., na fundamentach z kamienia polnego i cegły, ceglany, tynkowany

b) Park, nr rej.: A-70 z 29.04.1980 r.

Teren parku z zachowanymi okazami starych drzew i krzewów, układ alejek, sad owocowy

Miejscowość – Lachowo

Gmina - Kolno

 8

9.

Łosewo – Kościół Parafialny

 p.w. Najść. Serca Jezusa,  

nr rej.: A-517 z 15.11.1994 r.

Kościół Parafialny p.w. Najświętszego Serca Jezusa, 1883 – 1918 r. dotychczasowy budynek gospodarczy zbudowany z kamienia polnego, w którym odprawiano Msze św. Został w 1918 r. przekształcony w kościół.

Miejscowość – Łosewo

Gmina - Kolno

10.

Łosewo – Cmentarz wojenny

z I wojny światowej,

nr rej.: 265 z 06.03.1987 r.

Cmentarz wojenny żołnierzy niemieckich poległych w 1915 r. z I wojny światowej, o pow. 0,5 ha, na planie prostokąta, otoczony wałem ziemnym, układ wewnętrzny regularny – mogiły pojedyncze i zbiorowe w rzędach, zachowane nagrobki i kamienie nagrobne.

Miejscowość – Łosewo

Gmina - Kolno

 10

11.

Łosewo – Mogiły

z II wojny światowej

(na cmentarzu rzymsko-katolickim),

nr rej.: 318 z 31.08.1987 r.

Mogiła zbiorowa żołnierzy AK pomordowanych przez Niemców w dniu 29.06.1944 r.

Miejscowość – Łosewo

Gmina - Kolno

 11

12.

Wincenta – Cmentarz wojenny

 z II wojny światowej (jeńców radzieckich),

nr rej.: A-434 z 30.12.1991 r.

Cmentarz wojenny z II wojny światowej - jeńców radzieckich pomordowanych w okresie II wojny światowej w latach 1941 – 1944. Cmentarz na planie zbliżonym do prostokąta. Pochowanych ok. 12000 osób. W części środkowej usytuowany kamienno – betonowy pomnik. Układ mogił rzędowy, teren ogrodzony.

Położony w lesie przy drodze z Kolna do Pisza w obrębie wsi Wincenta.

Gmina - Kolno

 12

13.

Wincenta – Urząd celny,

Nr rej.: A-390 z 11.08.1989 r.

Urząd Celny w Wincencie – wzniesiony w latach dwudziestych XX wieku, murowany z cegły, tynkowany na planie prostokąta, trójpasmowy, dwukondygnacyjny, nakryty dachem naczółkowym. Elewacja frontowa 3- osiowa z dwukolumnowym gankiem wgłębnym na osi, zwieńczona gzymsem koronującym.

Miejscowość – Wincenta

Gmina - Kolno

 13

14.

Niksowizna – cmentarz wojenny

z I wojny światowej

Nr rej.: 264 z 06.03.1987r.

cmentarz wojenny z I wojny światowej

Przy drodze Nowogród-Janów

14

MIASTO I GMINA STAWISKI

15.

Zespół klasztorny franciszkanów, XVII – XIX w.

Kościół p.w. św. Antoniego Kościół murowany pw. św. Antoniego Padewskiego w stylu późnego baroku wybudowany w latach 1813-1818. Pobłogosławiony 4.10.1822 r. W latach 1995-2000 zostały odbudowane dwie wieże kościelne, odnowiono i zabezpieczono fundamenty kościoła, uzupełniono wyposażenie oraz uporządkowano cmentarz przykościelny. Nr rej: 110 z  06.03.1958

Centrum miasta przy drodze krajowej nr 61

- klasztor Nr rej: 111 z 30.04.1958

16.

Zespół poczty, II ćw. XIX w.

Nr rej: A-290 z  18.06.1987

- poczta (budynek główny)

- wozownia

- stajnia

Nr rej: A-290 z 18.06.1987

Miasto – Stawiski

ul. Łomżyńska 21

17.

Cmentarz
Rzymsko-Katolicki
/1908-1939/

6 nagrobków Nr rej: 329 z 14.09.1987

Miejscowość – Stawiski

ul. Łomżyńska/Smolniki

18.

Cmentarz żydowski,

 I poł. XIX w.

Nr rej: 375 z 02.08.1988

Miejscowość- Stawiski

ul. Łomżyńska

(ok. 1 km. od Stawisk)

18

19.

Cmentarz żydowski

z II wojny światowej

w lesie Płaszczatka

Nr rej: 426 z 31.12.1991

Stawiski

20.

Kościół parafialny
p.w. św. Wojciecha w Porytem,

I poł. XIX w.

W historii parafii istniało kilka kościołów drewnianych, z których ostat­ni spłonął w 1835 r. Obecny kościół murowany z kamienia polnego i cegły pw. św. Wojciecha BM wybudowano w 1840 r. W latach 1998-2000 staraniem proboszczów: zostały wykonane prace konserwacyjno-remontowe w kościele i uporządkowano cmentarz przykościelny.

- dzwonnica Nr rej: 53 z    28.04.1980

Miejscowość – Poryte

Gmina - Stawiski

21.

Cmentarz
rzymsko-katolicki,

II poł. XIX w. w Porytem

Nr rej: 369 z 20.04.1988

Miejscowość – Poryte

Gmina Stawiski

22.

Kościół parafialny
p.w. Najświętszej Marii Panny

w Romanach, XIX w.

Ostatni z drewnianych kościołów rozebrano w połowie XIX w. Obecny kościół murowany z kamienia polnego pw. Nawiedzenia NMP wybudowany w latach 1858-1863 W latach 1985-1988 rozpoczęto generalny remont kościoła, kontynuowany w latach 1988-1995 i od 1999

Nr rej: 91 z 23.04.1981

Miejscowość – Romany

Gmina Stawiski

23.

Dzwonnica w Romanach

Nr rej: 111 z 25.04.1981

Dzwonnica

Miejscowość – Romany

Gmina Stawiski

24.

Plebania-1860 r. w Romanach

 Nr rej: 120 z 27.04.1981

Plebania

Miejscowość – Romany

Gmina Stawiski

25.

Kaplica cmentarna w Romanach

Nr rej.: 292 z 08.06.1987r.

Kaplica znajduje się na cmentarzu rzymsko-katolickim.

Miejscowość – Romany

( cmentarz rzymsko-katolicki)

Gmina Stawiski

26.

Zespół dworski i folwarczny-

XIX w. w Romanach

a) dwór Nr rej: 136 z 06.03.1958

b) folwark: budynek gospodarczy i ogród

Nr rej: 135 z 07.05.1981

Miejscowość – Romany

Gmina Stawiski

27.

Aleja kasztanowo-wiązowa,

XIX w. we wsi Dzierzbia

Nr rej.: 181 z 27.07.1981

Aleja kasztanowo- wiązowa

Miejscowość – Dzierzbia

Gmina - Stawiski

28.

Karwowo- Konotapa - Cmentarz wojenny z I wojny światowej

nr rej.: 272 z 10.03.1987

Cmentarz żołnierzy niemieckich z I wojny światowej

Położony przy drodze krajowej

nr E61

Karwowo-Konotapa

Gmina Stawiski

29.

Cmentarz Choleryczny ok.1900 r. Nr rej.: 378 z 29.03.1988

Cmentarz choleryczny

Poryte Włościańskie

Gmina Stawiski

GMINA MAŁY PŁOCK

30.

Klasycystyczny dwór murowany

w Małym Płocku

Zbudowany  ok. 1835 r. O słabo czytelnych cechach klasycystycznych. Obiekt jest przykładem dworskiego budownictwa z I połowy XIX wieku. Wpisany został do rejestru zabytków pod nr A - 474, decyzją z dnia 24 marca 1992 roku

Miejscowość - Mały Płock

Gmina - Mały Płock

31.

Grodzisko średniowieczne

w Małym Płocku

Grodzisko wczesnośredniowieczne  o powierzchni 1,27 ha.Pozostałość osadnictwa na wschodnim Mazowszu w okresie wczesnośredniowiecznym Wpisane zos tało do rejestru zabytków pod nr 48/A, decyzją z dnia 23 listopada 1967 r.

Miejscowość - Mały Płock

Gmina Mały Płock

31

32.

Kościół Parafialny

w Małym Płocku

Kościół parafialny p. w. Znalezienia Krzyża wybudowany w 1881 r nastepnie zniszczony i odbudowany w 1926 r.. Wpisany został do rejestru zabytków pod nr A-383, decyzją z dnia 31 stycznia 1989  r.

Miejscowość - Mały Płock

Gmina - Mały Płock

33.

Cmentarz wojenny

z I wojny światowej

w miejscowości Rudka Skroda.

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 243 decyzją z dnia z dnia 23 lutego 1987 r.

Miejscowość - Rudka Skroda

Gmina – Mały Płock

33

34.

Cmentarz

 z okresu I wojny światowej

 we wsi Kąty

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr A-533, decyzją z dnia 20 grudnia 1994 r.

Miejscowość – Kąty Kolonie

Gmina Mały Płock

34

35.

Cmentarz

z okresu I wojny światowej

 z 1915 roku we wsi Cwaliny

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr.A-534, decyzją z dnia 20 grudnia 1994  r.

Miejscowość – Cwaliny Duże

Gmina Mały Płock

35

36.

Cmentarz z okresu

I wojny światowej we wsi Popki

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr A-510, decyzją z dnia 7 grudnia 1993 r. r.

Miejscowość – Popki

Gmina Mały Płock

36

37.

Cmentarz z okresu

 I wojny światowej polożony

w poblizu wsi Korzeniste

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr A-433, decyzją z dnia 30 grudnia 1991 r.

Miejscowość – Korzeniste

Gmina Mały Płock

37

38.

Cmentarz z okresu

 I wojny światowej położony

 w pobliżu wsi Józefowo

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr. A-449 decyzją z dnia 30 grudnia 1991 r.

Miejscowość – Józefowo

Gmina Mały Płock

38

39.

Cmentarz z okresu

I wojny światowej

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr. A-448 decyzją z dnia 30 grudnia 1991 r.

położony w pobliżu drogi Kąty – Ruda Skroda.

Gmina Mały Płock

39

40.

Cmentarz z okresu

I wojny światowej

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr. 421 decyzją z dnia 30 grudnia 1991 r.

usutuowany w pobliżu lasu przy drodze Mały Płock – Mściwuje.

Gmina Mały Płock

40

41.

Cmentarz ludności pochodzenia żydowskiego pomordowanej

w okresie II wojny światowej

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr. A-443 decyzją z dnia 30 grudnia 1991 r.

w pobliżu wsi Mściwuje gm. Mały Płock.

Gmina Mały Płock

41

MIASTO KOLNO

42.

Kościół Parafialny
p.w.św. Anny

w Kolnie

Klasycystyczny kościół murowany parafialny p.w.  Św. Anny - wzniesiony w latach 1834 - 1835 według jednego z projektów typowych wybitnego architekta warszawskiego Piotra Aignera. Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 67, decyzją z dnia 28.04.1980 r.

Miasto – Kolno

ul. Kościelna 17

43.

Neobarokowa dzwonnica murowana

Neobarokowa dzwonnica murowana - zbudowana w 1862 r. Kościelnaj k Płock

 E61

jny światowejWpisana została do rejestru zabytków pod nr 67, decyzją z dnia 28.04.1980 r.

Miasto – Kolno

ul. Kościelna 17

44.

Synagoga murowana

Synagoga murowana, bezstylowa, pochodząca z 2 połowy XVIII wieku. Wpisana została do rejestru zabytków pod nr 65, decyzją z dnia 28.04.1980 r.

ul. Strażacka 3

Miasto - Kolno

45.

Ogrodzenie i brama cmentarna Cmentarza parafialno

rzymsko-katolickiego

Cmentarz parafialny rzymsko - katolicki ( ogrodzenie i brama cmentarza murowana z 1809 roku) Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 319, decyzją z dnia 31.08.1987 r.

ul. Jana Sobieskiego

Miasto - Kolno

46.

Dom przy Placu Wolności

Dom murowany, lata 10-te XX wieku Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 386, decyzją dnia 13.06.1989 r.

ul. Placu Wolności 21
Miasto –Kolno

47.

Cmentarz żydowski

Cmentarz żydowski ok. 1817 roku. Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 373, decyzją z dnia 29.07.1988 r.

ul. Aleksandrowska
Miasto - Kolno

48.

Wydzielona część miasta przy Placu Wolności

wpisana została do rejestru zabytków pod nr 128, decyzją z dnia 14.05.1958 r.

Centrum miasta przy drodze krajowej Nr 63

Miasto - Kolno

48

49.

Mogiła zbiorowa z I wojny światowej

Wpisany został do rejestru zabytków pod nr 263, decyzją z dnia 06.03.1987 r.

na terenie nowego cmentarza rzymsko - katolickiego przy ul. Konstytucji 3 Maja w Kolnie.

GMINA TUROŚL

50.

Kościół Parafialny
p.w. św. Jana Chrzciciela,

drewniany 1 połowa XIX w.

nr rej. 83 z 05.07.1980 r.

Kościół wzniesiony w pierwszej połowie XIX w.

Jest to kościół drewniany, jednonawowy, na rzucie krzyża, nieorientowany, z dwiema wieżami w elewacji frontowej, z trójboczną absydą stanowiącą prezbiterium. Obiekt posiada wartości kulturowe i naukowe.

Miejscowość – Turośl

Gmina - Turośl

51.

Kaplica cmentarna, drewniana, 1811 r.,

nr rej. A-522 z 25.11.1994 r.

Zbudowana w 1811 r., pełniąca od 1817 roku funkcję kościoła filialnego parafii kolneńskiej. Remontowana w 1862 roku, a w związku z wystawieniem nowego kościoła przeniesiona na cmentarz rzymskokatolicki w Turośli. Usytuowana centralnie na starszej części cmentarza, frontem zwrócona na północ. Drewniana, konstrukcji zrębowej, na podmurówce z cegły. Na planie ośmioboku, jednoprzestrzenna. Dach namiotowy ośmiopołaciowy z mocno wysuniętym okapem. Elewacje szalowane pionowo. Drzwi i okna w drewnianych obramieniach. Drzwi dwuskrzydłowe, nabijane żelaznymi ćwiekami. Okna z podziałami w formie krzyża łacińskiego. Kaplica posiada wartości kulturowe i zabytkowe. Jest najstarszym, zachowanym na obszarze Puszczy Kurpiowskiej, drewnianym obiektem sakralnym.

Miejscowość – Turośl

Gmina Turośl

51

52.

Kościół Parafialny
p.w. św. Rocha w Lemanie, drewniany,

wraz z dzwonnicą
1925 r.,

nr rej. A-535 z 21.12.1994 r.

a) Kościół – wzniesiony w 1925 roku Drewniany, konstrukcji zrębowej, szalowany, na podmurówce z kamienia i cegły. Jednonawowy z trójbocznie zamkniętym prezbiterium. W fasadzie do nawy przylegają prostokątne w rzucie zakrystie. Bryła rozczłonkowana, korpus nakryty dachem dwuspadowym. Na wieżach hełmy namiotowe, ośmiopołaciowe.  Dachy prezbiterium i kaplic trójpołaciowe, nad zakrystiami jednospadowe. Wnętrze typu halowego z trójbocznie zamkniętym prezbiterium, wysokością i szerokością równym nawie. Elewacje w kościele szalowane są w dolnych partiach poziomo, wyżej wertykalnie. W fasadzie trójkątny szczyt ozdobnie szalowany. Wieże ponad korpusem nawy dwukondygnacyjne, w części dolnej szalowane pionowo, wyżej gzyms, trójkątne szczyty z czterech stron. W kondygnacji górnej ( na planie ośmiobocznym) z płycinami w każdej ze ścianek. Hełmy wież zwieńczone krzyżami.

Kościół posiada wartości kulturowe i zabytkowe, jest przykładem drewnianej ludowej architektury sakralnej z początku XX wieku.

b) Dzwonnica- wzniesiona w 1925 roku, drewniana, konstrukcji słupowej szalowana, na podmurówce z kamienia. Na planie prostokąta, dwukondygnacyjna, piętro dzwonne węższe. Kondygnacje rozdzielone daszkiem okapowym. Dach namiotowy, czteropołaciowy, zwieńczony krzyżem.

Zespół kościoła parafialnego w Lemanie usytuowany jest w centralnej części wsi, przy drodze Kolno – Łacha – Ksebki, na znacznym wzniesieniu.

52

53.

Cmentarz wojenny z I wojny światowej
nr rej. A – 432 z 30.12.1991 r.

mogiły żołnierskie

Miejscowość – Krusza

Gmina Turośl

53

GMINA GRABOWO

54.

Grabowo – Kościół Parafialny p.w. św. Jana Chrzciciela

Nr rej.: A-61 z 28.04.1980 r.

Został wzniesiony w pierwszej połowie XIXw.  rozbudowany w pierwszej połowie XXw. Parafia erygowana w 1597 roku. Do początku XIX wieku kościół był drewniany. Budowę obecnego kościoła rozpoczęto w 1825 roku. Budowę ukończono według projektu w częściowo zmienionego 1844roku. Kościół murowany, tynkowany, na podmurówce kamiennej, kryty blachą niepodpiwniczony, więźba dachowa drewniana.

Miejscowość – Grabowo

Gmina Grabowo

55.

Grabowo – Plebania

Nr rej. A-129 z 28.04.1981 r.

Posiada cechy stylu klasycystycznego dworku polskiego, o czym świadczy kolumnowy portyk zwieńczony trójkątnym tympanonem oraz osiowość układu przestrzennego Budynek murowany z cegły i kamienia, na planie prostokąta, tynkowana. Nad piwnicami pod kuchnią sklepienie ceglane kolebkowe. Posiada dach dwuspadowy, kryty blachą. Ganek betonowy, kolumienki ceglane. Podłoga drewniana, okna podwójne 6 dzielne.

\Miejscowość – Grabowo

Gmina Grabowo

55

56.

Grabowo – Cmentarz rzymskokatolicki

Nr rej.: A-295 z 09.06.1987 r.

Teren cmentarza ( 7 nagrobków) z 2 pół. XIX- XX w. o pow. ok. 1,8 ha wraz z ogrodzeniem. Nagrobki o charakterze zabytkowym na cmentarzu rzymsko – katolickim w Grabowie Cmentarz rzymsko – katolicki w Grabowie założony został na początku XIX w.

przy drodze Kolno – Grajewo, w pobliżu kościoła parafialnego. Otoczony jest polami.

56

57.

Grabowo – Zespół dworski,

XIX w.

a) Dwór, nr rej.: A- 130 z 28.04.1981 r. Wzniesiony około 1852-1865. Gruntownie przerobiony 1964 roku z wymianą drewnianej części środkowej na murowaną, frontem zwrócony na południe. Murowany z cegły, otynkowany. Na rzucie litery ,,H”. Wydłużony jedenastoosiowy parterowy korpus ujęty w prostopadłe względem niego jednoosiowe piętrowe skrzydła boczne, od północy piętrowy ryzalit. Elewacje skrzydeł o narożach ujętych uproszczonymi pilastrami, kondygnacje rozdzielone profilowanym gzymsem korelonowym, w trójkątnych sierytach ozdobnie wykrojone płyciny.

b) Park, nr rej.:A-71 z  29.04.1980 r. Park podworski o powierzchni 4 ha w Grabowie Na całość założenia składają się: elementy stanowiące oprawę ogrodową dla dworu, elementy wodne, ogród warzywno-owocowy. Obiekt sytuowany jest na przecięciu krzyżujących się alejek w centrum kwadratowej wyspy otoczonej sztucznym zbiornikiem wodnym. Placyk otoczony jest ośmioma świerkami. Murowana i tynkowana. Założona na rzucie kolistym.

Dwór położony jest przy odgałęzieniu drogi Grajewo - Kolno w typowym założeniu ogrodowym z początku XIX wieku. Podjazd od północnego – zachodu